Davalar & Makaleler

İKİNCİ EL ARAÇ SATIŞINDA SATICININ SORUMLULUĞUNA İLİŞKİN GETİRİLEN DÜZENLEMELER

Av. Aydın Ebrar GÜNAL
Kurucu Avukat

0538 275 63 57

epikpartnershukuk@gmail.com

19 Kasım 2019

İkinci el motorlu kara taşıtları (araçları), 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 3’üncü maddesinde tanımlanan ve trafik siciline tescilli olan motosiklet, otomobil, arazi taşıtı, otobüs, kamyonet, kamyon ve lastik tekerlekli traktör niteliğindeki taşıtları, olarak ifade edilmektedir.

İkinci el motorlu kara taşıtları (araç) satışlarında satıcının sorumluluğuna ilişkin yapacağımız değerlendirmede,

  • Bu işin ticareti ile ilgilenen, yani meslek olarak iştigal eden gerçek kişi ve tüzel kişiler ile
  • normal olarak, yani araç satışı ticareti ile ilgilenmeyip sadece aracının satışını gerçekleştiren kişiler

arasındaki ayrıma dikkat edilmesi gerekmektedir.

A) Bu İşin Ticareti İle İlgilenen, Yani Meslek Olarak İştigal Eden Gerçek Kişi Ve Tüzel Kişilerin Araç Satışındaki Sorumluluğu Bakımından

Konuya ilişkin olarak düzenlenen “İkinci El Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik” kapsamında “ikinci el motorlu kara taşıtı (aracı) ticareti, doğrudan veya aracılık yapılmak suretiyle gerçekleştirilen ikinci el motorlu kara taşıtının satışı ve pazarlanmasıyla ilgili faaliyetler bütününü” olarak ifade edilmektedir.

  1. Satışa sunulan ikinci el motorlu kara taşıtının tanıtımı, elektronik ortamlarda (sahibinden.com, arabam.com vb. gibi siteler) dahil yasal mevzuata uygun bir biçimde yerine getirilmelidir.
    • Marka ve modeli ile model yılı,
    • Rakam veya harflerinin bir kısmı karartılmak suretiyle motor ve şasi numarası.
    • Plaka numarası.
    • Yakıt türü.
    • Kilometresi.
    • Satış fiyatı.
    • Boyalı ve değişen parçaları.
    • Niteliği belirtilmek suretiyle hasar kaydı.
    • Üzerinde rehin veya haciz gibi şerhlerin bulunup bulunmadığı.
    • Değişen parça, hasar kaydı, rehin ve haciz gibi bilgilerin ilgili sistemlerden temin edildiği tarih ve saat.
      şeklindeki bilgilere araç tanıtımında kesinlikle yer verilmesi gerekmektedir. Aksi halde cezai, hukuki ve idari anlamda satıcıların sorumluluğuna gidilebilecektir.
  2. Yönetmelik kapsamında değerlendirdiğimizde araç satışının ticareti ile ilgilenenler bakımından belli şartları sağlayan araçların satışında ekspertiz raporu alınması zorunluluğu getirilmiş olup, bu raporun alınması neticesinde satışın gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
  3. Yönetmelik kapsamında değerlendiğimizde, araç satışında belirli şartları sağlayan araçlar garanti kapsamında olup, ayıplı satış bakımında satıcının sorumluluğu söz konusudur.
  4. Günlük yaşantımızda aracın boyalı, hasarlı, kilometresi düşürülmüş, rehinli, mülkiyeti muhafazalı kayıtlı şekilde satışı gerçekleştirilerek tüketicilerin zararına sebebiyet verilen birçok durumla karşılaşılmaktadır. **Satıcının aracı ayıplı bir biçimde satışından kaynaklı sorumluluğuna ilişkin olarak tüketicilerin birçok seçimlik hakkı bulunmaktadır. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun Kapsamında seçimlik hakları şu şekildedir;
    • Araç Satış Bedelinin Faiziyle Geri Verilmesini İsteme Hakkı
    • Ayıp Kapsamında Aracın Ayıplı Gerçek Değerinin Tespiti Neticesinde Fazla Ödenen Bedelin İadesi
    • Aracın Ücretsiz Onarımını İsteme Hakkı
    • Ve Bu Taleplere Bağlı Somutlaştırıldığı Ölçüde Maddi ve Manevi Tazminat Hakkı

Ayrıca satıcılar Türk Ceza Kanunu, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, Türk Borçlar Kanunu ile ilgili Bakanlık ve Kurumlar vasıtasıyla çıkarılan yönetmelik ve düzenlemeler uyarınca cezai, hukuki ve idari anlamda yasal süreçler ile karşılaşmaktadır.

B) Normal Olarak, Yani Ticareti İle İlgilenmeyip Sadece Aracının Satışını Gerçekleştiren Kişilerin Sorumluluğu Bakımından

Bur tür satıcılar “İkinci El Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik” kapsamında olmayan kişilerdir. Araçlarını sattıkları alıcılar, tüketici sayılmazlar. Her ne kadar bu işin ticareti ile uğraşan kimselere nazaran yasal sorumluluk kapsamı daha az olsa da, Türk Borçlar Kanunu kapsamında sorumluluklarına ilişkin düzenlemeler (m.209 vd.) açık bir biçimde düzenlenmiştir.

Satıcı satışını yapmak isteği aracın tanıtımını elektronik ortamlarda (sahibinden.com, arabam.com vb. gibi siteler) dahil uygun bir biçimde yaparak, alıcıyı aydınlatması gerekmektedir. Bu nedenle,

  • Marka ve modeli ile model yılı,
  • Rakam veya harflerinin bir kısmı karartılmak suretiyle motor ve şasi numarası.
  • Plaka numarası.
  • Yakıt türü.
  • Kilometresi.
  • Satış fiyatı.
  • Boyalı ve değişen parçaları.
  • Niteliği belirtilmek suretiyle hasar kaydı.
  • Üzerinde rehin veya haciz gibi şerhlerin bulunup bulunmadığı.
  • Değişen parça, hasar kaydı, rehin ve haciz gibi bilgilerin ilgili sistemlerden temin edildiği tarih ve saat.

şeklindeki hususlara araç tanıtımında yer vermesi Türk Borçlar Kanunu hükümleri gereğince satıcının aydınlatma yükümlülüğünün gereğidir.

Şahıslar arasında yapılan ticari nitelik taşımayan satışlarda da en çok karşılaşılan sorunlar aracın boyalı, hasarlı, kilometresi düşürülmüş, rehinli, mülkiyeti muhafazalı kayıtlı şekilde satışının gerçekleştirilmesidir. Bu kapsamda satıcının ayıptan ve zapttan sorumluluğu gündeme gelecek olup, ayrıca somut olay dahilinde alıcıların cezai, hukuki ve idari anlamda dava ve talep hakkı bulunmaktadır.

Bu sitede paylaşılan çalışmalar yalnızca bilgilendirme amaçlı olup, Türkiye Barolar Birliği'nin ilgili düzenlemeleri uyarınca reklam, teklif, hukuki öneri veya danışmanlık teşkil etmez.

Popüler

Öne Çıkan

Yeni

Toplu İş Sözleşmesinin Yapılması Sürecinde Toplu Görüşmelere Kadar Yaşanan Yasal Prosedür
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
01 Mayıs 2019
YLSY Öğrenim Programı Kapsamında Yurtdışında Lisansüstü Öğrenim Gören Öğrencilerin Karşılaştığı Hukuki Sorunlar
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
03 Mayıs 2019
İş Makinelerinin Mülkiyetinin Tespiti ve Tescili
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
06 Mayıs 2019
Doktorların Kamu Hastanelerinde ve/veya Özel Hastanelerde Çalışma Halleri
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
09 Mayıs 2019
Kamulaştırma Kanunu’nda Değişiklik Yapılması Hakkında
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
11 Mayıs 2019
Trafik Kazaları Sonrasında Karşılaşılan Hukuki Süreç ve Problemler
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
14 Mayıs 2019
Aldatan Eşin Sevgilisinin, Aldatılan Eşe Manevi Tazminat Ödemesi Hakkında
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
16 Mayıs 2019
Karşılıksız Çek Şikayetinde Başvuru Hakkı ve Şirket Yetkilisinin Belirtilmesi
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
19 Mayıs 2019
Konkordato Halinde İşçi Alacaklarının Durumu
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
21 Mayıs 2019
Konkordato Nedir?
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
24 Mayıs 2019
Tahkim Nedir?
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
26 Mayıs 2019
Kişiler Hukukuna İlişkin Davalar
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
29 Mayıs 2019
Kredi Kullanımında Hayat Sigortasının Yapılması Durumu, Vefat Eden Kişinin Kredi Borcuna İlişkin Mirasçıların Karşılaştığı Problemler
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
01 Haziran 2019
Lex Mercatoria And Arbitration
Fatmira MULAJ - Hukuk Danışmanı
03 Haziran 2019
Maçlarda Görev Alan Polis Memurlarının Harcırah Alacağı
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
06 Haziran 2019
Medeni Hukukun Tanımı ve Kapsamı
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
08 Haziran 2019
Milletlerarası Tahkimde Ayrılabilirlik İlkesi
Fatmira MULAJ - Hukuk Danışmanı
11 Haziran 2019
Miras Hukukunda Ortaklığın Giderilmesi Davası (Paylaşma Davası)
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
14 Haziran 2019
Miras Hukukuna İlişkin Dava ve Talepler
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
16 Haziran 2019
Mirastan Mal Kaçırma (Muris Muvazaası) Davası
Av. Aydın Ebrar GÜNAL
19 Haziran 2019